GIM blogt: zonder kleerscheuren naar de volgende INSPIRE deadline

Meer weten?
31 maart 2020

De volgende INSPIRE-deadline komt dichterbij en het is niet de minste. Tegen 21 oktober 2020 moeten overheden en nutsbedrijven hun webdiensten en geodata INSPIRE-conform maken. Wat wordt er verwacht? Hoe pakt u dat aan in de resterende 7 maanden? Onze INSPIRE-expert Stijn geeft vijf handige tips.

Dit blogartikel is een update van een eerder verschenen artikel uit 2017.

Geografische gegevens binnen de Europese Unie makkelijker vinden en uitwisselen. Met dat doel voor ogen stelde de Europese Commissie in 2007 de INSPIRE-richtlijn op. Overheidsinstellingen zijn op die manier verplicht om een geharmoniseerde geografische data-infrastructuur (GDI) op te zetten. Eén die conform is aan de technische bepalingen van INSPIRE.

Sinds de publicatie van de richtlijn in 2007 zijn er bovendien nieuwe elementen toegevoegd. Zo moeten lidstaten nu ook rapportering doen over hun leefomgeving (Richtlijn Omgevingsgeluid, Richtlijn overstroming, …) en dit publiceren in hun GDI.

Het INSPIRE-conform maken van je geodata en webdiensten is nog steeds geen sinecure. Overheidsinstellingen stellen zich dan ook terecht vragen zoals:

  • Hoe pakken we dit efficiënt aan?
  • Hoe kunnen we onze data best converteren?
  • Hoe kunnen we dit zo kostenefficiënt mogelijk doen?
  • Welke tools hebben we nodig?
  • Zijn open-source tools een optie?
  • Wat is het verband tussen de INSPIRE richtlijn en de Richtlijnen rond omgevingsgeluid, overstromingen, enz? Welke synergieën zijn mogelijk in de toepassing ervan binnen onze organisatie?
  • Welke nieuwe technologieën zijn er beschikbaar? Hoe kan ik ze inzetten binnen mijn organisatie? Voorbeelden zijn WCS, SoS, SensorThings API en de nieuwe OGC API.
  • Voor metadata zijn er nieuwe Technical Guidelines van toepassing sinds 2019 (TG 2.0). Hoe verzekeren we de conformiteit en continuïteit van onze bestaande diensten en data ?

GIM begeleidt sinds jaren klanten in België en het Groothertogdom Luxemburg bij de implementatie van de INSPIRE richtlijn. Op basis van onze ervaring geven we je 5 praktische tips mee om je data en services INSPIRE-conform te maken tegen de volgende deadline.

Tip 1. Stel nu een plan op

Ter herinnering: de huidige termijnen van de INSPIRE-richtlijn hebben betrekking op de download- en consultatiediensten, maar ook op de geografische gegevens zelf. De data van Annex I (referentiegegevens zoals adressen, kadastrale percelen, beschermde gebieden, transportnetwerken, enz.) moeten reeds voldoen aan de richtlijn sinds november 2017 .

Voor de data van Annex II en III (openbare diensten, gebouwen, energiebronnen, landgebruik, geologie, enz.) is de deadline 21 oktober 2020. Opgelet: ga niet overhaast te werk. Het blijft essentieel om uw strategie voor gegevensharmonisatie en -implementatie vast te leggen. Daarom past GIM steeds een stapsgewijze methodologie toe die haar nut heeft bewezen.

Tip 2. Wees pragmatisch

Start met de minimale vereisten en breid daarna (indien nodig) uit. Om INSPIRE te implementeren, moet je keuzes maken. Zo kun je INSPIRE-downloadservices implementeren als een predefined dataset download service (ATOM/OpenSearch) en/of als een direct access download service (WFS).

In de meeste gevallen kies je het best voor ATOM/OpenSearch. Dat is veruit de eenvoudigste optie. In functie van de reële vraag kan later altijd nog een WFS-downloadservice worden opgezet. Verder kun je er ook voor kiezen om INSPIRE-specifieke metadata-elementen te integreren in de GetCapabilities-response van discovery-, view- en downloadservices. Of je kunt je beperken tot het toevoegen van een link naar het overeenstemmende service-metadatarecord.

Tip 3. Selecteer de juiste tools

Verschillende tools (al dan niet open-source) kunnen je helpen een INSPIRE-conforme GDI op te zetten. Een greep uit de mogelijkheden:

  • om datasets te converteren, wordt veel gebruik gemaakt van FME – een extract-transform-load (ETL) tool of HALE, een open source tool voor schema-mapping;
  • GeoNetwork wordt dan weer vaak ingezet voor het beheren van metadatarecords en het aanbieden van discovery-services (CSW) en ATOM-downloadservices;
  • het opzetten van WMS-viewservices en WFS-downloadservices kan met de open-source oplossing van GeoServer of commerciële alternatieven.

De juiste tool selecteren? Dat hangt niet alleen af van de aankoopprijs en de gebruikskosten, maar ook van specifieke vereisten zoals de datavolumes, de gekozen technische implementatie, de expertise die binnen je organisatie aanwezig is, en de oplossingen die andere overheidsdiensten ter beschikking stellen.

Tip 4. Automatiseer de publicatie-workflow

Naast het harmoniseren van een INSPIRE-dataset, heb je een resem andere acties voor de boeg. Denk aan het aanmaken of updaten van de metadatarecords en de configuratie van de view- en downloadservices.

Automatiseer die publicatie-workflow zo veel mogelijk om manueel werk en inconsistenties te vermijden. Veel tools beschikken over Application Programming Interfaces (kortweg API’s) die dergelijke automatisering mogelijk maken.

Een voorbeeld? Onderstaande workspace toont hoe je een volledig geautomatiseerde workflow opzet met behulp van FME. En dat in vijf stappen:

  1. transformeer de dataset in het vereiste GML-applicatieschema;
  2. publiceer de dataset online met de CKAN API;
  3. gebruik de GeoServer ReST API voor het aanmaken of updaten van lagen in de configuratie van de WMS-viewservice en WFS-downloadservice;
  4. update de dataset en service-metadatarecords met de CSW-T API van GeoNetwork;
  5. valideer de data, metadata en services via de online INSPIRE-validatiediensten.


Tip 5. Test je INSPIRE-conformiteit met online tools

De technische bepalingen rond INSPIRE beslaan duizenden pagina’s. Gebruik daarom online validatietools om de conformiteit te testen van uw datasets, de dataset- en service-metadatarecords, en de download- en viewservices.

De titel van meest volledige testsuite staat nu nog op naam van de INSPIRE Reference Validator (ETFwebapp). Maar ook de Europese Commissie werkt aan een geavanceerd testbed.

Wordt dus zeker vervolgd!

Stijn Goedertier
INSPIRE-expert bij GIM


Aan de slag met INSPIRE? 

Contacteer GIM nu om samen met jou een plan van aanpak op te stellen of lees meer over de diensten van GIM voor open GIS en INSPIRE

Leer alles over de INSPIRE-harmonisatie in deze uitgebreide presentatie:

INSPIRE Data harmonisation : methodology and tools from GIM_nv